POMOC 24/H
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, we współpracy z Ministerstwem Zdrowia oraz Kancelarią Prezesa Rady Ministrów – Departamentem Polityki Senioralnej, podjęło kluczowy krok w kierunku uporządkowania systemu opieki długoterminowej w Polsce. Projekt ustawy o opiece długoterminowej, po uzyskaniu wpisu do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, rozpoczyna formalny proces legislacyjny. Jest to pierwsza, ale niezwykle ważna, faza reformy mającej na celu skoordynowanie dwóch dotychczas często rozproszonych systemów: ochrony zdrowia i pomocy społecznej.
Jedna definicja, spójne ramy
Jednym z fundamentalnych założeń projektowanej ustawy jest wprowadzenie po raz pierwszy jednolitej definicji „opieki długoterminowej”, która będzie obowiązywać w obu systemach – zdrowotnym i społecznym. To ujednolicenie jest kluczowe dla stworzenia spójnego obrazu potrzeb i dostępnych form wsparcia. Ponadto, projekt precyzuje definicje „opiekuna nieformalnego” oraz „opieki nieformalnej”, podkreślając rolę osób bliskich w codziennym wspieraniu osób wymagających pomocy. Dotychczas te aspekty funkcjonowały nieco na marginesie regulacji prawnych, a nowe przepisy mają na celu ich usystematyzowanie i docenienie.
Koordynacja zamiast chaosu
Obecnie osoby poszukujące opieki długoterminowej dla swoich bliskich często napotykają na rozproszenie usług i nierównomierny dostęp do wsparcia na poziomie lokalnym. Rodziny gubią się w gąszczu procedur, nie wiedząc, gdzie szukać pomocy, jakie świadczenia im przysługują, ani kto jest odpowiedzialny za koordynację. Projekt ustawy ma temu zaradzić, ustanawiając koordynację realizacji opieki długoterminowej na poziomie powiatu. Wskazane zostaną konkretne organy odpowiedzialne za planowanie, monitorowanie oraz informowanie obywateli o dostępnych formach wsparcia. To kluczowy element reformy, który ma zapewnić rodzinom jasne i skoncentrowane informacje oraz wsparcie, eliminując dotychczasowy chaos.
Jasny katalog usług i świadczeń
Ustawa ma również na celu uporządkowanie katalogu usług, form wsparcia i świadczeń pieniężnych wchodzących w zakres opieki długoterminowej. Choć nie tworzy to nowych uprawnień ani nie zmienia istniejących, pełni niezwykle ważną funkcję informacyjną i porządkującą. Przejrzystość systemu i jasne określenie dostępnych opcji ułatwią planowanie finansowania i realizację świadczeń w kolejnych latach.
Monitorowanie jakości i rozwój usług
Projekt przewiduje również obowiązek monitorowania opieki długoterminowej przez właściwe organy, ze szczególnym uwzględnieniem jej dostępności. Na tej podstawie zostaną opracowane założenia systemu zapewniania jakości usług. Obecnie brak jednolitych standardów i wskaźników utrudnia ocenę, czy świadczona pomoc faktycznie odpowiada potrzebom osób jej wymagających. Nowe przepisy mają stworzyć podstawy do rozwoju usług opiekuńczych blisko miejsca zamieszkania oraz umożliwić otrzymanie wsparcia dla opiekunów nieformalnych od jednostek samorządu terytorialnego.
Realizacja kamienia milowego i odpowiedź na wyzwania demograficzne
Projekt ustawy o opiece długoterminowej jest bezpośrednią realizacją kamienia milowego A70G z Krajowego Planu Odbudowy (reforma A4.6 „Wzrost współczynnika aktywności zawodowej poprzez rozwój opieki długoterminowej”). Jest to także odpowiedź na rekomendacje Banku Światowego, który w swoim raporcie wskazał na potrzebę koordynacji między ochroną zdrowia a pomocą społeczną, nierówny dostęp do usług i brak wspólnych standardów jakości. Starzenie się społeczeństwa stanowi jedno z największych wyzwań demograficznych i społecznych, co przekłada się na rosnące zapotrzebowanie na opiekę długoterminową. Projekt ten, wraz z innymi planowanymi rozwiązaniami w ramach polityki senioralnej, takimi jak bon senioralny czy najem senioralny, ma na celu stworzenie systemu wsparcia dla osób wymagających stałej pomocy, który będzie bardziej dostępny, przewidywalny i spójny w całym kraju. To nie tylko zmiana przepisów, ale realna szansa na poprawę jakości życia osób starszych i ich bliskich.
link do projektu ustawy o opiece długoterminowej:https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12405304/katalog/13176066